maandag, januari 18, 2010

Eating Animals

In het NRC van zaterdag stond een interview met Jonathan Safran Foer over zijn nieuwe boek; Eating Animals. Foer heeft het niet zo op de bio-industrie (wie wel trouwens?) en zegt daar een aantal hele zinnige dingen over in het interview waaraan ik moest denken toen ik zaterdag avond op de reunistenborrel van mijn dispuut stond en vertelde dat ik niet meer rookte, dronk en geen vlees meer at. De meeste reacties die je krijgt als je dit vertelt, zijn een beetje lacherig, zo van, joh wat ben jij streng voor jezelf geworden, of, joh, wat een kut leven heb je gekregen, of, joh, zijn we op de gezonde tour ofzo?! In het begin had ik de neiging om mezelf te verontschuldigen, maar ik bedacht me dat het niet aan mij ligt dat ik na ben gaan denken over mijn gezondheid, maar dat de partij tegen wie je het zegt zich ongemakkelijk en wellicht schuldig voelt over het feit dat ze wel (te veel) drinken, roken, vlees eten, etc. en zich dus raar opstellen tegen de persoon die wel de stap hefet genomen om wat te doen aan zichzelf.

Anyhoe, de klap op de vuurpijl kwam toen een van mijn (ietwat conservatieve) dispuutgenoten zich afvroeg of dat plaatje op mijn arm (hij noemde het een plakplaatje) echt was en waarom ik dat in godsnaam had gedaan.

Ik keek 'm aan en staarde naar zijn te dikke bierpens en antwoordde hem; "ach, sommige mensen kiezen ervoor dik te worden, anderen om een tattoo te nemen die je normaliter nooit te zien krijgt mits ik mijn mouw opstroop. Het is maar wat je mooier vindt, toch?" Heb vervolgens niets meer gehoord.

Dus. Hieronder een stukje uit het interview, de rest alhier.

NRC Handelsblad

16 januari 2010 zaterdag

De stelling van Jonathan Safran Foer: Vlees eten uit de bio-industrie? Koop dan liever een auto

BYLINE: Ingmar Vriesema

SECTION: OPINIE & DEBAT

Zijn twee romans bezorgden hem faam, nu is Jonathan Safran Foer (32) in Nederland om te praten over Eating Animals, een non-fictieboek tegen de bio-industrie. ,,Vegetariër zijn is helemaal niet moeilijk" zegt hij tegen Ingmar Vriesema.


Dit is uw eerste non-fictiewerk. Heeft dit boek een doel?

,,Het doel veranderde terwijl ik het schreef. Ik wilde een boek schrijven over het eten van vlees, maar de focus verschoof geleidelijk naar de bio-industrie. Ik wist aanvankelijk niet eens wat die term precies inhield. Het doel van het boek, dat kan ik nu achteraf zeggen, is om te helpen de bio-industrie af te schaffen. Niemand eet vlees afkomstig uit de bio-industrie omdat zijn waarden hem daartoe aanzetten."

Voor degenen die het niet weten: wat is er zo erg aan de bio-industrie?

,,De bio-industrie is het ergste wat de mens het dier ooit heeft aangedaan. Vijftig miljard dieren worden jaarlijks gefokt en geslacht in deze industrie, en ze worden zwaar genetisch gemodificeerd, soms zodanig dat zij zichzelf niet meer kunnen voortplanten. Ik ben geen dierenmens, maar dit gaat niet om liefde voor het dier: het gaat erom dat ik ze niet wil haten. Dan het milieu: niets is zo slecht voor het milieu als de bio-industrie. Het is verantwoordelijk voor 51 procent van de uitstoot van broeikasgassen. In mijn boek staat 18 procent, maar dat cijfer is onlangs herzien en het is jammer dat het niet in mijn boek staat. Volgens de VN is de bio-industrie een van de twee of een van de drie belangrijkste oorzaken van elk groot milieuprobleem ter wereld. De luchtvervuiling, watervervuiling, de dalende biodiversiteit.

,,Verder is de bio-industrie slecht voor onze gezondheid. De effectiviteit van onze antibiotica vermindert, en we weten dat de vogelgriep en de Mexicaanse griep op dit soort bedrijven ontstaan. Vlees uit de bio-industrie zorgt voor overgewicht, en vergroot de kans op hartkwalen, diabetes, beroertes en kanker. Wat we niet weten is nog veel enger. Wetenschappers denken met goede reden dat meisjes eerder in de puberteit komen door de groeihormonen die in hun eten terecht zijn gekomen. Het duurt nog een jaar of twintig om dit soort dingen zeker te weten. De vraag is: willen wij het proefkonijn zijn?"

Er is ook een voordeel aan de bio-industrie. Het vlees is goedkoop.

,,Zeker. En we kunnen het nog twee keer zo goedkoop maken, en de gevolgen voor het milieu twee keer zo ernstig. Bovendien: vlees uit de bio-industrie is helemaal niet goedkoop. Het lijkt zo, als we bij de kassa staan. De werkelijke kosten zijn niet verrekend in de prijs, maar dat betekent niet dat wij er niet voor betalen. De bio-industrie is oorzaak nummer één van de opwarming van de aarde. Wie betaalt dat? Niet McDonald's, maar wij. En wie betaalt voor onze gezondheidszorg? Wijzelf."

Weet u wat vrienden van mij zeggen als ik ze vertel dat ik minder vlees ben gaan eten na het lezen van uw boek? Ze zeggen: dan ga ik het mooi niet lezen.

,,Die reactie snap ik. Vlees smaakt lekker, ruikt lekker, en mensen willen niet dat hun dat soort prettige dingen wordt afgenomen. Maar vlees eten gaat dieper dan de smaak. Nee zeggen tegen vlees is nee zeggen tegen hoe we zijn grootgebracht, is nee zeggen tegen onze tradities. Vlees eten is deel van onze identiteit. Daarom moet het debat over vlees niet zwart-wit zijn. De vraag moet niet zijn: word je vegetariër of niet. Als alle Amerikanen een dag per week geen vlees zouden eten, heeft dat hetzelfde effect als het van de weg halen van vijf miljoen auto's."

Maar uw boek is geen pleidooi voor één dag minder vlees per week. Het is een pleidooi tegen het ooit nog eten van vlees afkomstig uit die vreselijke bio-industrie.

,,Klopt, maar wij doen voortdurend vreselijke dingen. Natuurlijk vind ik dat we volledig moeten stoppen met het eten van vlees uit de bio-industrie. Maar mensen zijn inconsistent. Op dit moment liggen tienduizenden mensen in Haïti op sterven, en jij noch ik springt in het vliegtuig om ze te helpen. Mensen moeten een zekere balans vinden tussen plezier en verantwoordelijkheid. We kunnen ons niet overal tegelijk om bekommeren."

De behoefte aan onwetendheid over de bio-industrie, of de behoefte om de misstanden te vergeten, is levensgroot. Niemand wil graag onthouden dat-ie onderdeel is van een milieuvernietigende moordmachine.

,,Dat zegt dus iets heel positiefs over die mensen. Ze willen er geen onderdeel van uitmaken, ze willen de schaamte niet voelen."

...